Hoeveel kippen mag je houden in je tuin?

Hoeveel kippen je mag houden, staat niet in één landelijke wet. Het hangt vooral af van de regels van je gemeente. Die staan in het omgevingsplan (de regels van je gemeente over wat er op elke plek mag) en soms nog in de APV (Algemene Plaatselijke Verordening, de algemene regels van je gemeente). Daarnaast zijn er landelijke regels voor het bouwen van een hok en voor hinder voor de buren.

Is er een landelijk maximum aantal kippen?

Nee. Er is geen landelijke regel die zegt hoeveel kippen een particulier mag houden. Wel kunnen landelijke milieuregels gaan gelden bij grotere aantallen:

• Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Het Bal geldt alleen voor landbouwhuisdieren, en voor kippen pas bij meer dan 350 kippen. Kippen die je als hobby of als gezelschap houdt, zijn volgens de toelichting bij het Bal geen landbouwhuisdieren.
• De bruidsschat. Bij de invoering van de Omgevingswet kreeg elke gemeente een pakket landelijke regels in haar omgevingsplan, de ‘bruidsschat’. Daarin staan regels voor het houden van meer dan 25 vogels. Houd je dieren hobbymatig bij je woning, dan gelden deze regels niet, behalve die voor het lozen van afvalwater. De geurregels voor dierenverblijven gelden alleen voor landbouwhuisdieren en paarden, dus niet voor kippen die je als hobby houdt.

De grens van 250 stuks pluimvee die je vaak tegenkomt, gaat over iets anders: vanaf dat aantal moet je je dieren melden bij AVINED. Lees daarover op kippen registreren.

Wat kan je gemeente regelen?

Je gemeente kan in het omgevingsplan regels stellen over het houden van dieren, bijvoorbeeld over het aantal, over hanen of over de afstand van een hok tot de buren. De gemeente kan ook de regels van de bruidsschat aanpassen. Daardoor verschillen de regels per gemeente, en soms per wijk.

Oudere regels uit de APV kunnen nog gelden via het overgangsrecht van de Omgevingswet. Vroeger stonden zulke regels ook in het bestemmingsplan; dat is nu deel van het omgevingsplan.

Meer over hoe gemeenten het houden van dieren regelen, lees je op dieren houden en de gemeente. Voor eenden en ganzen in een woonwijk staan voorbeelden van gemeenten op eenden en ganzen houden.

Mag je een haan houden?

Sommige gemeenten hebben eigen regels over hanen, omdat het houden van hanen tot overlast kan leiden. Twee voorbeelden:

• Dronten verbiedt het houden van “één of meerdere hanen” in de bebouwde kommen en in enkele aangewezen straten. Een ontheffing kan alleen als er binnen 30 meter geen woning of ander geluidgevoelig gebouw staat, en je voldoende maatregelen neemt tegen geluidsoverlast. Kinderboerderijen vallen niet onder het verbod.
• Krimpen aan den IJssel verbiedt hanen in de hele bebouwde kom. Ook hier kan een ontheffing alleen als er binnen 30 meter geen woning of ander geluidgevoelig gebouw staat, en je laat zien dat je geluidsoverlast in de nacht voorkomt.

Ook als je gemeente geen hanenverbod heeft, geldt het Burgerlijk Wetboek. Artikel 5:37 verbiedt onrechtmatige hinder voor de buren, bijvoorbeeld door lawaai of stank.

Heb je een vergunning nodig voor een kippenhok?

Een kippenhok is een bouwwerk. Of je een omgevingsvergunning nodig hebt, hangt af van de maat en de plek:

• Klein hok. Een bouwwerk in de voor- of achtertuin van niet hoger dan 1 meter en niet groter dan 2 vierkante meter is vergunningvrij. Dat staat in het Bbl (Besluit bouwwerken leefomgeving, de landelijke regels voor bouwwerken), artikel 2.29. Alleen bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht gelden strengere regels (artikel 2.30). Je gemeente kan voor zo’n bouwwerk geen vergunningplicht invoeren.
• Groter hok. Een groter hok is een ‘bijbehorend bouwwerk’. Dat kan vergunningvrij zijn als het in het achtererfgebied staat (meestal je achtertuin) en voldoet aan regels over hoogte, afstand tot de straat en de totale bebouwde oppervlakte. Die regels staan in de bruidsschat van het omgevingsplan, en je gemeente kan ze aanpassen.
• Monument of beschermd dorpsgezicht. Woon je in een monument of een beschermd stads- of dorpsgezicht, dan gelden strengere regels.

Doe voor je gaat bouwen de vergunningcheck in het Omgevingsloket.

Zo zoek je de regels van je gemeente op

1. Ga naar Regels op de kaart in het Omgevingsloket.
2. Vul je adres in en kijk welke regels er voor jouw perceel gelden. Zoek naar woorden als ‘dieren’, ‘pluimvee’, ‘hanen’ of ‘dierenverblijf’.
3. Kijk ook op lokaleregelgeving.overheid.nl bij de APV en uitvoeringsbesluiten van je gemeente.
4. Kom je er niet uit? Vraag het na bij je gemeente.

Veelgemaakte fouten en misverstanden

• “Je mag maximaal 250 stuks pluimvee houden.” Die grens komt van RVO en gaat over melden bij AVINED. Het is geen grens voor wat je mag houden. Je gemeente kan een veel lagere grens stellen, of geen grens.
• Regels van één gemeente gelden overal. Een hanenverbod in Dronten geldt niet in een andere gemeente. Kijk altijd naar de regels voor jouw adres.
• Het bestemmingsplan opzoeken. Sinds de Omgevingswet heet dat het omgevingsplan. Je vindt het via Regels op de kaart in het Omgevingsloket.
• Belgische regels. Veel informatie over kippen en buren op internet komt uit België. Daar gelden andere regels.
• Welzijn. Hoeveel kippen je ook mag houden, je moet ze goed verzorgen. Daarover lees je op dierenwelzijn.