Ezel houden: wat moet je regelen?
Laatst bijgewerkt:
Een ezel is een paardachtige. Je vraagt bij RVO een UBN aan, ook als hobby, en elke ezel heeft een paspoort en een chip. Blijft een ezel 30 dagen of langer bij je, dan meld je dat in I&R. Ezels zijn kuddedieren: houd ze met minstens twee. Ze hebben een droge stal nodig en voer met weinig suikers. Je gemeente bepaalt of je een ezel op jouw grond mag houden.
Zo regel je het
Neem een dier over
Kies een ezel die een nieuw thuis zoekt. Dan hoeft er voor jou geen extra dier te worden gefokt.
Zorg voor wat je dieren nodig hebben
Gezelschap van andere ezels, een droge stal, sober ruwvoer, water, en verzorging van hoeven en gebit. Zorg ook dat ze bij ziekte hulp krijgen.
Kijk wat je gemeente toestaat
Zoek in het omgevingsplan en de APV van je gemeente of je ezels op die plek mag houden, en onder welke voorwaarden.
Vraag een UBN aan bij RVO
Kies de diersoort paardachtigen in Mijn RVO. Als particulier log je in met DigiD.
Controleer paspoort en chip
Neem een ezel alleen over met een geldig paspoort, en kijk of het chipnummer klopt.
Meld je ezels aan in I&R
Binnen 7 kalenderdagen nadat een ezel bij je is gekomen voor 30 dagen of langer. Houd ook je bedrijfsregister bij.
Geldt dit voor jou?
| Wat | Geldt het? | Toelichting | Bron |
|---|---|---|---|
| UBN bij RVO | Geldt altijd | Vanaf de eerste ezel, ook als hobby. Je kiest de diersoort paardachtigen. | Registratieregels paardenhouder |
| Jaarlijkse kosten UBN | Geldt altijd | € 23,02 per jaar (sinds ) per UBN voor de diersoort paardachtigen. | Dierlocatie UBN registreren en wijzigen |
| Paspoort en chip | Geldt altijd | Voor elke ezel, binnen 9 maanden na de geboorte. Het originele paspoort is altijd bij de ezel. | Aanvragen en regels paardenpaspoort |
| Meldingen in I&R en bedrijfsregister | Geldt altijd | Een ezel die 30 dagen of langer komt of gaat, en een dode ezel, meld je binnen 7 kalenderdagen. | Paarden melden |
| Zorgen voor gezelschap, voer, water en beschutting | Geldt altijd | De regels voor paardenwelzijn gelden ook voor ezels: dagelijks soortgenoten kunnen zien, beweging, passend voer en water. | Paardenwelzijn |
| Meldplicht dierziekten | Geldt altijd | Een vermoeden van onder meer westnijlkoorts, infectieuze anemie of dourine meld je bij de NVWA. | Melden dierziekte (meldwijzer) |
| Toestemming van de gemeente | Hangt af van je gemeente | Het omgevingsplan of de APV bepaalt of en hoe je ezels op een plek mag houden. Dat verschilt per gemeente. | Hobbymatig houden van dieren |
Deze regels gelden in Nederland, voor de ezel (Equus asinus), ook voor een kleine of mini-ezel. Een ezel is een paardachtige, net als een paard, pony of zebra. Voor de registratie gelden dus dezelfde regels als voor paarden. Wat voor ezels anders is, zit vooral in de verzorging: gezelschap, voer, een droge stal en de hoeven. De ezel staat op de huis- en hobbydierenlijst, dus je mag hem als hobbydier houden.
Wat je ezels nodig hebben
Voor ezels gelden de Wet dieren en het Besluit houders van dieren, net als voor paarden. De NVWA noemt als voorbeelden onder meer dagelijkse beweging, dagelijks soortgenoten kunnen zien, passend voer en water, een schone en droge stal en bescherming tegen slecht weer en hitte. De praktische punten hieronder komen uit de huisdierwijzer voor ezels van de Vlaamse overheid.
- Nooit alleen. Ezels zijn sociale dieren die het liefst in een kleine kudde leven. Houd ze daarom met minstens twee. Andere dieren, zoals geiten of pony’s, kun je beter niet bij ezels zetten: de ezel jaagt ze waarschijnlijk weg. Twee mannelijke ezels kunnen alleen samen als ze gecastreerd zijn.
- Een droge stal. De vacht van een ezel is niet waterdicht, dus vocht verdragen ze slecht. Zorg voor een droge, ruime inloopstal waar ze kunnen schuilen tegen wind, regen, felle zon en insecten.
- Sober voer. Ezels halen veel uit arm en droog voer. De basis is stro, gras, kruiden en takken. Onbeperkt gras of hooi maakt ze snel te dik. Krachtvoer voor paarden en kuilvoer zijn te rijk: ze geven gezondheidsproblemen zoals vervetting, hoefbevangenheid en suikerziekte. Te weinig eten is ook gevaarlijk. Dan kan bloedvervetting (hyperlipemie) ontstaan, met orgaanfalen tot gevolg; bel dan direct een dierenarts. Een ezel is in goede conditie als je de ribben voelt onder een dun vetlaagje.
- Water. Ezels hebben altijd vers drinkwater nodig, dat in de winter niet bevriest.
- Hoeven. Ezelhoeven zijn harder dan paardenhoeven. Meestal laat je ze 4 tot 5 keer per jaar bekappen, door iemand die ervaring heeft met ezels. Een verhard pad door de wei helpt de hoeven slijten.
- Gebit. De tanden van een ezel groeien steeds door. Laat het gebit minstens jaarlijks controleren; ezels laten gebitsproblemen lang niet merken.
- Een lang leven. Ezels kunnen 30 tot 40 jaar oud worden.
Wil je geen veulens, laat dan een hengst door de dierenarts castreren. Meer over de wettelijke zorgplicht staat op dierenwelzijn.
Een ezel registreren
Voor een ezel heb je een UBN (Uniek Bedrijfsnummer, het registratienummer van RVO voor de plek waar je dieren houdt) nodig met de diersoort paardachtigen, ook als het om één ezel als hobby gaat. Elke ezel heeft een chip en een paspoort, binnen 9 maanden na de geboorte. Een ezel die 30 dagen of langer bij je komt of weggaat, meld je binnen 7 kalenderdagen in I&R (identificatie en registratie: het systeem van RVO waarin staat waar welk dier is), en je houdt een bedrijfsregister bij. Het UBN kost € 23,02 per jaar (sinds ). Alle stappen staan op paard registreren; voor een ezel gelden dezelfde regels.
Een ezel in je tuin of wei: de gemeente
Of je ezels bij je huis of op een weiland mag houden, beslist je gemeente in het omgevingsplan (de regels van je gemeente over wat er op elke plek mag) of de APV. De standaardregels die elke gemeente bij de start van de Omgevingswet kreeg (de bruidsschat) gelden bij meer dan 5 zoogdieren, maar niet als je de dieren bij je woning houdt. Je gemeente kan die regels hebben aangepast.
Een voorbeeld: in en rond de bebouwde kom van Goes gelden beleidsregels voor ezels. Bij een of twee ezels moet de stal minstens 15 meter van een woning van anderen staan en 5 meter van de erfgrens. Is de stal een metalen container, dan moet die van binnen bekleed zijn met rubbermatten tegen geluidsoverlast. Hoe je de regels voor jouw adres opzoekt, staat op dieren houden en de gemeente. Over mest lees je bij mest van hobbydieren.
Ziekten melden
Voor ezels zijn dezelfde ziekten meldplichtig als voor paarden, onder meer westnijlkoorts, infectieuze anemie, dourine, kwade droes en Afrikaanse paardenpest. Een vermoeden meld je bij de NVWA. Ezels kunnen longwormen hebben zonder dat je iets ziet, en paarden daarmee besmetten. Laat daarom geregeld de mest onderzoeken en ontworm op advies van je dierenarts. Zie dierziekten bij hobbydieren.
Een ezel is dood
Een dode ezel laat je ophalen door Rendac, het bedrijf dat in Nederland dode dieren ophaalt. Meld het dier uiterlijk op de eerstvolgende werkdag. Begraven mag niet. Doe zelf binnen 7 kalenderdagen een doodmelding in I&R en stuur het paspoort binnen 30 dagen terug naar een gemachtigde instantie. In de tarieventabel van Rendac staat geen aparte code voor een ezel; vraag Rendac welk tarief geldt. Of de uitzondering voor paarden, cremeren in een erkend huisdierencrematorium, ook voor een ezel geldt, staat niet duidelijk in de regels; vraag het na bij de NVWA. Meer op een dier is dood.
Overnemen en overdragen
Neem een ezel alleen over met een geldig paspoort, en kijk of het chipnummer in het dier gelijk is aan het nummer in het paspoort. Een ezel die nieuw in je groep komt, zet je de eerste weken in een eigen stal en wei naast de andere ezels, zodat hij kan wennen en je kunt zien of hij gezond is. Komt de ezel bij je wonen, dan doe je een aanvoermelding in I&R; de vorige houder meldt dat hij weggaat. Zie ook dieren overnemen en overdragen.
We controleren de regels en leggen uit wat ze voor je betekenen. Voor advies over jouw situatie kun je terecht bij je dierenarts, je gemeente of een deskundig adviseur.
Wat je op orde moet hebben
Bij een controle kunnen RVO, de NVWA of je gemeente om deze gegevens vragen.
- Je UBN met de diersoort paardachtigen, en toegang tot I&R in Mijn RVO (DigiD).
- Het originele paspoort van elke ezel, bij de ezel.
- Een stallijst in I&R waarop elke ezel staat die 30 dagen of langer bij je is.
- Een bijgewerkt bedrijfsregister, 3 jaar bewaard.
Veelgestelde vragen over ezels
Mag je een ezel alleen houden?
Liever niet. Ezels zijn kuddedieren die bij voorkeur in een kleine groep leven; houd ze daarom met minstens twee. De NVWA noemt bij de welzijnsregels voor paardachtigen als voorbeeld dat een paard elke dag soortgenoten kan zien.
Moet je een ezel registreren?
Ja. Een ezel is een paardachtige. Je hebt een UBN nodig, en elke ezel heeft een paspoort en een chip. Een ezel die 30 dagen of langer bij je is, meld je in I&R.
Mag je een ezel in je tuin houden?
Dat bepaalt je gemeente. Er is geen landelijk verbod. Je gemeente kan in het omgevingsplan of de APV regels stellen, zoals afstanden tussen de stal en de woningen van je buren.
Gelden voor een mini-ezel dezelfde regels?
Ja. Ook een kleine ezel is een paardachtige. Je hebt dus een UBN, een paspoort en een chip nodig, net als voor een gewone ezel.
Hoe oud wordt een ezel?
Een ezel kan 30 tot 40 jaar oud worden. Bedenk vooraf of je zo lang voor een ezel kunt zorgen.
Mag je een ezel houden in Nederland?
Ja. De ezel staat op de huis- en hobbydierenlijst. Of je een ezel op jouw adres mag houden, bepaalt je gemeente.